Gemeente Weststellingwerf

Nijeholtpade (Stellingwerfs: Ni'jhooltpae) is een dorp in de gemeente Weststellingwerf, provincie Friesland. Nijeholtpade ligt op een uitloper van het Drents plateau in een bosrijke omgeving en is een typisch Stellingwerver coulissenlandschap. Nijeholtpade ligt tussen twee gekanaliseerde rivieren: de Linde en de Tjonger. Het gegraven watertje de Scheene loopt midden door Nijeholtpade. Tussen de Linde en Nijeholtpade ligt een hoge zandrug, die van oudsher de Zanen wordt genoemd. De ijsbaan in het bos ligt op de Zanen.

 

Geschiedenis van Nijeholtpade

In het jaar 1399 werd Nijeholtpade voor het eerst in geschriften genoemd. Buurdorp Oldeholtpade wordt in 1204 voor het eerst genoemd, dan nog onder de naam Holenpath. De naam Holenpath betekent ‘pad door de diepte/de laagte’. In 1320 wordt het nog steeds zo genoemd, dus zonder de toevoeging ‘olde’. Blijkbaar was er toen van Nijeholtpade nog geen sprake en is Nijeholtpade als dochternederzetting van Oldeholtpade ontstaan tussen het jaar 1320 en 1399, het jaar waarin het voor eerst in de geschriften genoemd wordt.

 

Nijeholtpade was niet het enige dorp dat tussen Oldeholtpade en Oldeberkoop gesticht werd. Vanuit Oldeberkoop ontstonden twee dochternederzettingen: Ostbrocop en Westnijeberkoop. Westbrocop wordt in 1542/1543 nog als dorp vermeld, maar is later opgegaan in Nijeholtpade.

 

Het oudste gebouw in Nijeholtpade is de kerk, die dateert uit ongeveer 1525. De voorheen Rooms-Katholieke kerk was gewijd aan de heilige Nicolaas. In de kerk hangen twee klokken uit de jaren 1598 en 1611. De preekstoel en het orgel werden in 1883 gemaakt. Onder de houten vloer liggen twee grafzerken van leden van het geslacht Lycklama à Nijeholt uit 1627 en 1643. Nijeholtpade gaf zijn naam aan dit geslacht, dat een kleine stins in het dorp bewoonde. Deze stins, met de naam Friesburg of Leemburg stond aan de huidige Vriesburgerweg. De stins werd door Gelderse troepen in 1514 belegerd en verwoest. De familie Lycklama à Nijeholt leverde verschillende grietmannen voor zowel West- als Ooststellingwerf.

 

Het gebouw, waar nu nog OBS 't Holtpad in gevestigd is, dateert uit 1895. Voor die tijd stond er een school. Nog weer eerder was er alleen een winterschool. O.b.s. 't Holtpad is in het voorjaar van 2006 verhuisd naar een nieuwe locatie, multifunctioneel centrum De Ni'je Stienze.

 

Ongeveer anderhalve kilometer ten noordwesten van Nijeholtpade staat een vervallen Amerikaanse windmotor.